Darowizna samochodu 2021 – umowa, zwolnienie z podatku

Darowizna samochodu 2021 – umowa, zwolnienie z podatku

Kalkulator OC

Posiadany pojazd można nie tylko sprzedać, ale też komuś przekazać. Taka procedura wiąże się z kilkoma bardzo ważnymi formalnościami. Planujesz niedługo oddać swoje auto, a może to Ty masz je otrzymać? Wyjaśniamy, na czym dokładnie polega darowizna samochodu i co powinieneś o niej wiedzieć!

Zgodnie z przepisami można za darmo ofiarować innej osobie posiadany pojazd, zrzekając się do niego praw. Obie strony muszą jednak przygotować i podpisać stosowny dokument, a także zadbać jeszcze o inne kwestie formalne. Dowiedz się, jak przebiega darowizna samochodu oraz czego trzeba przy tej okazji dopilnować!

Na czym polega darowizna samochodu?

Darowizna samochodu to sytuacja, w której przenosi się prawa majątkowe na rzecz innej osoby. Taki akt wymaga stosownego potwierdzenia, a także dopełnienia kilku istotnych formalności. Dowodem przekazania auta jest umowa darowizny pojazdu, której formę reguluje treść art. 888-902 Kodeksu Cywilnego. Przepisy nie określają tego, komu można oddać samochód, dlatego mogą być to członkowie najbliższej rodziny, partnerzy, znajomi czy nawet obce osoby.

Odpowiednio sporządzony dokument jest podstawą, dla której darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego przekazania danego przedmiotu obdarowanemu. Zgodnie z Kodeksem cywilnym, powinien mieć formę aktu notarialnego, ale nie jest to wymagane. Umowa będzie ważna w momencie, gdy jej założenia będą spełnione, czyli samochód zostanie przekazany. Wystarczy sporządzić ją na piśmie, dbając o to, by znalazły się w niej najważniejsze informacje.

Co powinna zawierać umowa darowizny samochodu?

Umowa darowizny pojazdu nie musi być poparta aktem notarialnym, dlatego z powodzeniem można sporządzić ją samodzielnie. Powinna mieć formę pisemną, a także zawierać następujące informacje:

  • datę oraz miejsce zawarcia umowy,
  • oznaczenie stron – wszystkie dane osobowe darczyńcy i obdarowanego, a także oświadczenie o stopniu pokrewieństwa,
  • opis i dane samochodu, takie jak m.in. marka, model, rok produkcji, numer rejestracyjny, VIN,
  • wartość pojazdu,
  • oświadczenie darczyńcy o posiadaniu praw własności pojazdu,
  • oświadczenie o przekazaniu pojazdu oraz przyjęciu go przez obdarowanego,
  • termin przekazania darowizny,
  • podpisy obu stron.

Dodatkowo do umowy można oczywiście dołączyć inne dane czy materiały, np. zdjęcia samochodu, adnotację o dodatkowym wyposażeniu pojazdu czy wskazanie strony odpowiedzialnej za pokrycie kosztów wynikających z przygotowania umowy.

Zgłoszenie darowizny samochodu

Sam fakt oddania samochodu trzeba oczywiście zgłosić. Przekazany pojazd musi zostać przerejestrowany w wydziale komunikacji (odpowiednim dla miejsca zamieszkania). Osoba obdarowana ma na to 30 dni od chwili uzyskania auta. Musi wtedy przedstawić następujące dokumenty:

  • umowę darowizny,
  • dowód rejestracyjny,
  • kartę pojazdu (jeśli była wydana),
  • dowód osobisty, paszport lub inny dowód tożsamości,
  • zaświadczenie o pozytywnym wyniku badania technicznego pojazdu,
  • umowę ważnego ubezpieczenia OC.

Darczyńca również musi przekazać informację o darowiźnie pojazdu do wydziału komunikacji.

Darowizna a podatek

Przekazanie tak wartościowego przedmiotu jest obciążone podatkiem od spadków i darowizn. Jeśli umowę przygotowuje notariusz, zajmie się obliczeniem wysokości tej kwoty, a następnie ją odprowadzi. Kiedy zaś dokument nie ma formy aktu notarialnego, obdarowany musi sam obliczyć oraz uregulować podatek od darowizny, a następnie złożyć zeznanie podatkowe w urzędzie skarbowym.

Ustawa o podatku od spadków i darowizn dokładnie opisuje wszystkie kwestie związane z tą należnością. Określa m.in. grupy podatkowe, którym przysługuje kwota wolna od podatku.

Grupa podatkowaKwota wolna od podatku
0zwolnienie z podatku (brak obowiązku zapłaty)
I9637 zł
II7276 zł
III4902 zł

Do grupy 0 zalicza się najbliższą rodzinę, tj. małżonka/małżonkę, syna, córkę, matkę, ojca, dziadka, babcię, pasierba, pasierbicę, brata, siostrę, ojczyma oraz macochę.

Do I grupy podatkowej należą dalsi bliscy, czyli: pradziadek, prababcia, wnuk, wnuczka, prawnuk, prawnuczka, teść, teściowa, zięć i synowa.

Do II grupy zalicza się niebezpośrednio spokrewnionych członków rodziny: rodzeństwo rodziców (wujostwo), zstępne rodzeństwo (dzieci rodzeństwa), szwagrów, szwagierki, zstępnych i małżonków pasierbów, małżonków rodzeństwa małżonków oraz małżonków pozostałych zstępnych (np. wnuków).

Do III grupy podatkowej należą zaś pozostali nabywcy, czyli osoby niespokrewnione i niespowinowacone w żaden sposób.

Jak widać, zgodnie z treścią ustawy najbliżsi krewni często wcale nie muszą odprowadzać należności, zaś podatek od darowizny samochodu dla obcej osoby jest najwyższy.

Ile wynosi podatek od darowizny samochodu?

Jeśli nie skorzysta się z pomocy notariusza, trzeba samodzielnie obliczyć podatek od darowizny. Aby to zrobić, należy mieć na względzie nadwyżki podstawy opodatkowania, czyli sumy przekraczające kwotę wolną od podatku. Aktualnie stosuje się stawki wymienione w poniższej tabeli:

Grupa podatkowaKwota nadwyżkiWysokość podatku
oddo
I10278 zł3%
10278 zł20556 zł308,30 zł i 5% nadwyżki ponad 10278 zł
20556 zł822,20 zł i 7% nadwyżki ponad 20556 zł
II10278 zł7%
10278 zł20556 zł719,50 zł i 9% od nadwyżki ponad 10278 zł
20556 zł1644,50 zł i 12% od nadwyżki ponad 20556 zł
III10278 zł12%
10278 zł20556 zł1233,40 zł i 16% nadwyżki ponad 10278 zł
20556 zł2877,90 zł i 20% od nadwyżki ponad 20556 zł

Darowizna bez podatku – o czym trzeba pamiętać?

Zgodnie z przepisami, darowizna w rodzinie jest zwolniona z podatku w przypadku najbliższych krewnych. Na obdarowanych ciąży jednak konieczność zgłoszenia darowizny do urzędu skarbowego w ciągu 6 miesięcy. Jeśli się tego nie dopilnuje, trzeba rozliczyć się na takich samych zasadach, jak pierwsza grupa podatkowa. Wyjątkiem jest sytuacja, w której wartość przekazanego pojazdu wynosi mniej niż 9637 zł.

Przy tym trzeba jednak pamiętać o tym, że kwota ta jest sumą dla jednej osoby i obowiązuje przez okres pięciu lat. Jeśli więc, np. ojciec podaruje córce swój stary samochód o wartości 8000 złotych, ale rok później przekazana zostanie kolejna darowizna dla dziecka wynosząca ponad 1637 zł, trzeba o tym fakcie poinformować urząd skarbowy. Najrozsądniej jest zawsze na wszelki wypadek zgłaszać darowizny, by uniknąć kłopotów z fiskusem.

Umowa darowizny części pojazdu

Współwłasność samochodu również może zostać przepisana na inną osobę na zasadzie darowizny. W ten sposób rodzice często pomagają swoim dzieciom, które niedawno zyskały uprawnienia. Jako młodzi kierowcy mogą dzięki temu korzystać ze zniżek OC, przy okazji pracując już na własne, wyrabiając sobie pozytywną historię ubezpieczeniową. Umowa darowizny połowy samochodu oraz cała procedura wyglądają tak samo jak w przypadku całego pojazdu, ale trzeba zaznaczyć w dokumencie, że osoba obdarowana przyjmuje połowę własności auta.

Darowizna samochodu firmowego

Częstą procedurą jest też darowizna samochodu firmowego będącego środkiem trwałym w przedsiębiorstwie. Czynność ta nie powoduje powstania przychodu po stronie darczyńcy, dlatego nie jest traktowana jako koszt uzyskania przychodu. Przy tym oczywiście na osobie obdarowanej ciążą podatki odpowiednie dla grupy III.

Nieodpłatnie przekazanie towarów należących do przedsiębiorstwa podlega jednak opodatkowaniu VAT. Przy jego nabyciu można było skorzystać z prawa do obniżenia podatku należnego, dlatego trzeba opodatkować tę transakcję. Jeśli zaś darczyńcy nie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów (lub ich części składowych), darowizna samochodu firmowego nie będzie opodatkowana.

Darowizna samochodu

Darowizna samochodu a OC

Darowizna samochodu skutkuje przeniesieniem jego własności. Darczyńca musi zgłosić ten fakt także w zakładzie ubezpieczeń, w ciągu 14 dni od podpisania umowy. Jeśli posiadał ważną polisę, przechodzi ona na nowego właściciela. Po upływie ustalonego okresu trwania nie ulega jednak automatycznemu przedłużeniu. Jeśli wyrazi się chęć jej kontynuowania, ubezpieczyciel przeprowadzi rekalkulację stawki. Ta często wypada bardzo niekorzystnie, dlatego lepiej jest wtedy postarać się znaleźć nowe, tańsze OC. Przy tym trzeba jednak uważać, by nie dopuścić do przerwy. Nawet jeśli nie będzie się posiadać ważnej polisy zaledwie przez jeden dzień, można otrzymać od UFG karę w wysokości 1120 złotych.

Co się stanie, jeśli nie zgłosimy darowizny?

Niezgłoszona darowizna samochodu może być potraktowana jako oszustwo. Karą jest opodatkowanie w wysokości 20%. Urząd skarbowy nałoży sankcję wtedy, gdy fakt ten zostanie wykryty podczas kontroli. Dodatkowo może pociągnąć podatnika do odpowiedzialności skarbowej, w wysokości zależnej od stopnia narażenia budżetu na uszczuplenie.

Konsekwencje finansowe mogą być duże, dlatego nawet darowizna od rodziców dla pewności powinna zostać zgłoszona do urzędu. Dzięki temu, jeśli zapomni się, że w ciągu 5 lat otrzymało się inne dobra lub w przyszłości nie weźmie się pod uwagę otrzymanego auta, uniknie się konsekwencji.

FAQ – najczęściej zadawane pytania o darowiznę samochodu

FAQ – najczęściej zadawane pytania o darowiznę samochodu

Czy od darowizny samochodu zawsze trzeba zapłacić podatek?

Darowizna samochodu nie zawsze jest opodatkowana. Wiele zależy od tego, komu przekazuje się pojazd. Dla poszczególnych grup obowiązują inne kwoty wolne od podatku. Najbliższa rodzina z reguły jest całkowicie zwolniona z dodatkowych opłat, ale ma obowiązek poinformować urząd skarbowy o darowiźnie w ciągu 6 miesięcy od dnia podpisania umowy.

Kto musi zapłacić podatek od darowizny?

Jeśli samochód został oddany osobie z I, II lub III grupy podatkowej, a jego wartość przekracza kwotę wolną od podatku, osoba obdarowana musi odprowadzić stosowny podatek. Darczyńca nie jest zobowiązany do płacenia podatku dochodowego ani podatku od spadków i darowizn.

Czy podatek od darowizny da się zapłacić przez Internet?

Podatek od darowizny samochodu można uregulować na stronie: https://www.gov.pl/web/gov/zglos-otrzymanie-majatku-ze-spadku-lub-darowizny-formularz-podatkowy-sd-z2. Przy tym trzeba jednak potwierdzić swoją tożsamość za pomocą danych autoryzujących, profilu zaufanego lub podpisu elektronicznego.

Czy darczyńca może ubiegać się o zwrot składki OC?

Jeśli osoba obdarowana nie chce dalej korzystać z polisy OC przypisanej do auta i wypowie umowę, darczyńca może ubiegać się o zwrot składki. Wtedy przysługuje mu kwota za niewykorzystany okres ochrony.

Grzegorz Majker

Grzegorz Majker

Grzegorz Majker – absolwent Uniwersytetu Ekonomicznego, kierunek rachunkowość. Od dekady zajmuje się ubezpieczeniami. Specjalizuje się w polisach turystycznych oraz ubezpieczeniach komunikacyjnych. Prywatnie ojciec bliźniaków i miłośnik seriali na Netflixie.

Dodaj komentarz

Więcej artykułów i porad

Jak udzielić pierwszej pomocy ofiarom wypadku?

Jak udzielić pierwszej pomocy ofiarom wypadku?

W sytuacji wypadku drogowego, kierowca biorący w nim udział jest zobowiązany do pomocy osobom poszkodowanym. W chwili, gdy doszło do kolizji i jej uczestnicy są ranni, należy niezwłocznie przystąpić do działania. Co trzeba wtedy zrobić? Wyjaśniamy, jak udzielić […]

więcej
Jak działa porównywarka ubezpieczeń samochodu?

Jak działa porównywarka ubezpieczeń samochodu?

Chcesz szybko i wygodnie sprawdzić koszt ubezpieczenia samochodu? Wykorzystaj do tego darmową internetową porównywarkę ubezpieczeń komunikacyjnych. Znajdziesz ją np. na stronie KioskPolis.pl. Przeczytaj artykuł, by użyć jej poprawnie i zyskać wiedzę, ile kosztuje OC ze wszystkimi przysługującymi Ci […]

więcej
Czy minicasco się opłaca? – ranking ubezpieczeń komunikacyjnych

Czy minicasco się opłaca? – ranking ubezpieczeń komunikacyjnych

Ubezpieczenia komunikacyjne są coraz droższe. Z tego względu nie każdy decyduje się na zakup całego pakietu uwzględniającego obowiązkowe OC, dodatkowe Autocasco oraz NNW. Jest jednak rozwiązanie, które może być idealne dla użytkowników, którzy chcieliby być nieco lepiej zabezpieczeni.

więcej
Kupujesz auto? Sprawdź, jakie obowiązki Cię czekają

Kupujesz auto? Sprawdź, jakie obowiązki Cię czekają

Kupno samochodu to emocjonujący moment. Najpierw ustalasz budżet, wybierasz model, porównujesz i przeglądasz dostępne oferty, żeby w końcu podjąć najlepszą decyzję. Gdy znajdziesz już odpowiedni samochód, nie zapomnij o formalnościach. Sprawdź, z jakimi obowiązkami wiąże się kupno samochodu.

więcej